wtorek, 7 sierpnia 2012

Urzędy wojskowe - rodzaje wojsk i autorament narodowy


Rodzaje wojsk:

  • Wojska zaciężne (autorament narodowy i cudzoziemski) – wojsko kwarciane i komputowe
    (porcje, konie, listy przepowiednie, wolny bęben)
  • Chorągwie powiatowe – wystawiane przez sejmiki gospodarcze
  • Wojska prywatne, ordynackie i woluntarskie –  tworzone przez magnatów i szlachtę
  • Rejestr kozacki – Kozacy zaporoscy zaciągani przez hetmanów na żołd
  • Lisowczycy – w postaci własnych chorągwi walczący (jak chorągwie prywatne)
  • Pospolite ruszenie  (wici, listy)

Autorament narodowy – funkcje wojskowe

Sługa, ciura, pachołek – wchodzący w skład pocztu, przeważnie plebej – chłop pełniący pomocnicze funkcje wobec towarzysza. Ciurowie, czeladnicy i inni pomocnicy wchodzili także w skład osobnych oddziałów całej chorągwi zajmując się sprawami technicznymi.

Pocztowy – żołnierz wchodzący w skład pocztu, podlegający towarzyszowi, który go zaciąga. Częściej szlachcic, rzadziej plebej. Stawia się w przeznaczonym dla siebie uzbrojeniu, zgodnie z umową.

Towarzysz – żołnierz, szlachcic, zaciągający poczet na podstawie umowy z rotmistrzem chorągwi w skład której ów poczet wejdzie.

Rotmistrz – dowódca, który na podstawie listu przypowiedniego formuje jednostkę zwaną chorągwią. Chorągiew może być dwojakiego rodzaju – tzw. znaku. Wśród chorągwi konnych wyróżnia się znak poważny (husarię, pancernych) i lekki (jazdę tatarską czy wołoską). Rotmistrz nie musiał być wojskowym. On fundował chorągiew, zatem wśród towarzyszy wyznaczał sobie częstokroć namiestnika czy porucznika, który bezpośrednio nią dowodził. Wyznaczał również innych różnych stopniem towarzyszy do pełnienia odpowiednich funkcji.

Porucznik – dowódca chorągwi z namiestnictwa rotmistrza lub jego zastępca w przypadku bezpośredniego dowództwa rotmistrza.

Namiestnik – mianowany przez rotmistrza towarzysz zastępujący rotmistrza lub porucznika w celu dowodzenia chorągwią.

Chorąży – wyróżniony towarzysz (takoż oficer, wraz z rotmistrzem i porucznikiem) zajmujący się opieką znaku chorągwi – tj. sztandaru (chorągwi).

Pułkownik – dowódca kilku chorągwi na potrzeby organizacyjno-taktyczne walczące jako jeden pułk. Mianowany przez wyższego dowódcę. Pułki, zwłaszcza w II poł. XVII w. łączyły się w dywizje.

Pisarz pułkowy – sporządzał raporty o stanie pułku przekazując je pisarzowi polnemu.

Brak komentarzy:

Prześlij komentarz